Вірусныя гепатыты – гэта група распаўсюджаных і небяспечных для чалавека інфекцыйных захворванняў, якія дзівяць у першую чаргу печань чалавека і выклікае яе запаленне. Працякае ў розных клінічных формах (ад носьбіт вірусу да цырозу печані). Самыя вывучаныя – А, В, С, Е, D.

Незалежна ад формы хваробы, вірусныя гепатыты маюць падобныя агульныя сімптомы: дыспепсічныя засмучэнні (млоснасць, ваніты, адрыжка, гарката ў роце, страта апетыту); агульнае недамаганне (часам пачатак віруснага гепатыту нагадвае грып – назіраецца павышэнне тэмпературы цела, галаўны боль, ламота ў целе); болі ў правым падрабрынні (доўгія, приступообразные, ныючыя, тупыя, якія аддаюць у правую лапатку або плячо); жаўтуха – пожелтенія скуры і слізістых абалонак (але ёсць і безжаўтушныя формы гепатыту); пацямненне мачы, абескаляроўванне кала; сверб скуры. Найбольш неспрыяльны зыход вострага гепатыту – хранізацыя хваробы. Хранічныя вірусныя гепатыты небяспечныя тым, што паступова вядуць да развіцця цырозу і раку печані.

Гепатыт А (хвароба Боткіна). Самы распаўсюджаны і найменш небяспечны вірусны гепатыт. Інкубацыйны перыяд інфекцыі складае ад 7 дзён да 2 месяцаў. Заражэнне адбываецца праз ужыванне ў ежу няякасных прадуктаў харчавання і вады. Акрамя таго, востры гепатыт А перадаецца праз прамы кантакт з рэчамі хворага чалавека і брудныя рукі.

Гепатыт B. Гэта цяжэйшае захворванне, чым гепатыт А, бо гепатыт У можа прывесці да сур’ёзных параз печані. Заразіцца вірусам гепатыту B можна праз кроў, пры палавым кантакце, а таксама вірус можа перадавацца ад маці да плёну пры родах. Гепатыт B пачынаецца з падвышэння тэмпературы. Хворага турбуюць болі ў суставах, слабасць, млоснасць і ваніты. Можа адзначацца павелічэнне печані і селязёнкі, а таксама пацямненне мачы і абескаляроўванне кала. Жаўтуха пры гепатыце B бывае рэдка. Паразы печані могуць быць вельмі цяжкімі, аж да развіцця цырозу печані і рака.

Гепатыт С. Сярод усіх вірусных гепатытаў, гепатыт С – найбольш цяжкая форма, якая схіляе да хранічнай плыні хваробы.

Самыя распаўсюджаныя спосабы заражэння – пры пераліванні інфікаванай крыві, выкарыстанні хірургічнага і стаматалагічнага інструментара, пры бязладных палавых кантактах. Вірус гепатыту З завуць яшчэ «ласкавым забойцам» из–за яго здольнасці маскіраваць праўдзівы чыннік пад выглядам мноства іншых захворванняў.

Гепатыт E. Вірусны гепатыт E выклікаецца РНК-змяшчаюць вірусам, падобным з ротавірусы. Крыніцай інфекцыі з’яўляюцца хворыя вірусным гепатытам E з канца інкубацыйнага і на працягу вострага перыяду хваробы. Асноўны шлях перадачы – фекальна-аральны. Адметнай асаблівасцю віруснага гепатыту E з’яўляецца яго плынь у цяжарных: частае самаадвольнае перапыненне цяжарнасці і хутка нарастальныя прыкметы вострай недастатковасці печані з смяротнасцю да 25% і вышэй.

Гепатыт D – «хвароба-спадарожнік», якая ўскладняе працягу гепатыту В. Сімптомы гепатыту Д цалкам адпавядаюць сімптаматыкі гепатыту В. Заражэнне вірусамі гепатытаў B і D, як правіла, адбываецца адначасова, бо вірус гепатыту D не можа існаваць у арганізме чалавека самастойна. Пры развіцці змешанай інфекцыі гепатытаў У і D часта развіваюцца цяжкія формы захворвання, якія прыводзяць да цырозу печані.

Прафілактыка і абарона ад вірусных гепатытаў:

  • асцярожнае стаўленне да правядзення татуіровак, пірсінгу, асабліва ў непрыстасаваных умовах, дзе не выконваецца прынцып стэрыльнасці прадметаў і абсталявання;
  • абаронены сэкс (выкарыстанне прэзерватываў пры палавых кантактах);
  • наяўнасць здаровага сэксуальнага партнёра;
  • выкананне асабістай гігіены, выкарыстанне толькі індывідуальных ручнікоў, нажніц, вяхотак, брытв, расчоскі і іншых прадметаў гігіены;
  • вакцынацыя супраць віруса гепатыту B;
  • апрацоўка прадуктаў харчавання;
  • ужыванне якаснай вады.
image_pdfimage_print